Çanakkale Belediyesi Sosyal Konutlar Mevkii Kentsel Yenileme Yarışma Projesi

  • Tip: Kentsel Tasarım
  • İşveren: Çanakkale Belediyesi (Yarışma Projesi)
  • Yapı Toplam Alanı: 125.150 m²
  • Konum: Çanakkale / Türkiye
  • Proje Ekibi: M. Tolga Akbulut, Burak Haznedar, Orkun Kasap, Dilek Ekşi Akbulut, Buğra Yerliyurt, Emre Pusat, Büşra Koçak, Duygu Bor, Ebru Kodal

Tasarım Düşüncesi

Çanakkale Belediyesi Sosyal Konutlar Mevkii Kentsel Yenileme projesi, 1980’li yıllarda sosyal konut olarak inşa edilen ancak geçen süre içinde kullanıcı profilindeki değişimlerin, kullanıcı gereksinim ve beklentilerinin farklılaşması, kentle bütünleşme zorlukları, yapıların zaman içerisinde eskimesi bakım-onarım ve özellikle deprem güvenliği gibi sorunlar ile karşılaşıldığında “mekânın yeniden üretimi” olarak karşımıza çıkmaktadır.

Sosyal konut tasarımı ilkeleri; yöneliş kurgusu (bina-parsel ilişkileri), yapı adası tanımı, ortak mekânlar (sokak, meydan, avlu), geleneksel tipolojiden yola çıkarak modern yaşamın gerektirdiği konut biriminin üretilmesi, yerleşme hiyerarşisi içinde sosyal ilişkilerin yaşatılması, toplu konut organizasyonu şeklinde gelişen bir mahallede planlama ve tasarım ilkelerinin gerek 2 boyutlu ve gerekse 3 boyutlu çalışmalarla desteklenmesi, ve üst ölçek ilişkilerinin kurulması (nazım plan) olarak ele alınmalıdır.

Bununla birlikte son dönemde ülke coğrafyasının farklı bölgelerinde “Kentsel Yenileme” adı altında yürütülen çalışmaların mevcut konut stoğunun günümüz teknolojik imkanları ile yeniden inşa edilmesinden öteye gidemediği görülmektedir. Söz konusu yarışma ile proje  alanda üretilecek ve geliştirilecek fikirlerin yarışma alanının ötesinde tüm Türkiye ölçeğinde de önemli yansımalarının olacağı düşünülmektedir. Yarışmanın en önemli zorluklarından biri 1980’li yıllarda sosyal konut olarak üretilen mevcut 866 konutun finansmanını karşılamaya yönelik olarak  geliştirilecek düşüncelerin hem yapı yoğunluğuna etkisinin en alt düzeyde tutulması hem de gerekli donatı alanlarının yeterli düzeyde sağlanmasına yönelik arayışlar olarak belirmektedir.

TEB Mimarlik - Canakkale-Sosyal-Konut-04 rdc.jpg

Geliştirilen proje kapsamında bir yandan yarışma alanı içinde mevcut 866 konutun yeniden üretilmesi sağlanırken diğer yandan kamusal ve yarı kamusal alanların birbiri ile ilişkisinin kademeli biçimde sağlanmasına dikkat edilmiştir.

Önerilen ticaret ve sosyal donatılar hem mevcut alanın yeniden üretilmesine finansal açıdan önemli kolaylıklar sağlayacak hem de alanın kent ile ilişkisi bağlamında canlılığının kurulmasına yardımcı olacaktır.

Tasarım Alanına Yaklaşım ve Planlama İlkeleri

Çanakkale Belediyesi’nce sınırları belirlenmiş Yarışma alanı güneyinde Sarıçay, batısında Tuğsavul Caddesi, kuzeyinde 116. Jandarma Alayı ve doğusunda 30 Ağustos Caddesi arasında kalan yaklaşık 83.440 m²’yi kapsayan  Çanakkale Sosyal Konutlar Mevkii Bölgesidir.

Alandaki mevcut okul, cami, ağaç ve ağaç grupları öneri tasarımlarda korunacak ve imar planı verisi olan toplam inşaat alanı değerine uyulmaktadır. Gerekli sayısal değerler paftalarda yer almaktadır. Yapı bloklarında konutlar üst kotlarda yer almakta, zemin ve 1. katlar genellikle ticaret ve sosyal donatılara ayrılmaktadır.

TEB Mimarlik - Canakkale-Sosyal-Konut-03 rdc.jpg

Yapılar kademeli olarak Z+7 ve Z+10 kat arasında değişmektedir. Yarışma alanında 115 m²’lik 875 adet 3+1 daire, 150 m²’lik 75 adet 4+1 daire, 80 adet 60m² 1+1 daire, 80 adet 90 m² 2+1 daire düzenlenmiştir. Oluşturulan üst zemin kotunda dairelerin bir bölümü dubleks olarak düzenlenmiştir. 7 metrelik akslarla modüle edilerek betonarme iskelet sistem olarak çözülen olan yapılar, açık, kapalı ve yarı açık mekânları ile esnek kullanım olanaklarına olanak vermektedir. Kütle kurgularında kamusal ve yarı kamusal alanların geçirgenliğine dikkat edilmiştir.

Kuzey-Güney aksı boyunca oluşturulan ana bağlantılar, yapı blokları arasında yer alan iç avlularla ilişkilendirilmiştir. Ara mekanlar hem görece korunaklı alanların üretilmesine neden olmuş hem de fiziksel sınırlar konulmadan ilişkilerin kurgulanması sağlanmıştır. Konutların, sosyal donatılara kolay ulaşılabilirliği düşünülmüş ve sosyal hayatın meydan, sokak ve avlularda yaşanacağı öngörülmüştür.

Yapı yoğunluğunun artmasına bağlı olarak zemin yüzeyinde kaybedilen alanlar, ticaret aksı üzerinde konut blokları önünde ikinci bir üst zemin yaratılarak kazanılmaya çalışılmıştır.  

Bu üst zemin rampalarla zemin kotundan ve konut çekirdeklerinden ulaşım imkanlı olup gezinme, dinlenme ve farklı sportif aktivitelerin (bisiklet vb.) yapılmasına imkan tanımaktadır. Yine üst zeminde yaşayanların kullanımına uygun olarak yer yer kentsel tarım alanları düzenlenmiştir.

Yarışma alanında farklı ticari elemanların yanında sosyal donatı olarak, spor merkezi, konferans salonları, atölyeler, semt evi, market, semt sağlık merkezi, medyatek, kapalı yüzme havuzu, anaokul, sanat merkezi işlevleri öngörülmüştür. Yapı blokları güneyde daha alçak olarak düşünülürken, kuzeye doğru kademeli olarak yükselmektedir. Zemin katın altında bodrum kat ile ilişkili avlular kurgulanmış, ayrıca belirli bölgelerde yapıların altında kapalı otoparklar düzenlenmiştir. 


Projeye Ait Görseller